Turcy w Polsce - Jak wygląda życie mniejszości tureckiej

Historia stosunków polsko-tureckich miała burzliwy początek. Od XV wieku Imperium Osmańskie dążyło do osiągnięcia dominacji nad Europą, podobnie jak Królestwo Polskie pragnęło zdobyć jak największe wpływy. Do najznaczniejszych starć obu wojsk doszło pod Warną (1444 r.) i pod Wiedniem (1683 r.). Współcześni historycy wspominają jednak o wiele częściej o stosunkach w czasie rozbiorów i dwóch wojen światowych.

W polskim społeczeństwie utrwaliła się legenda, jakoby Turcy jako jedyni nie uznali rozbiorów Polski i aż do 1918 roku pozostawiali puste krzesło dla polskiego ambasadora. Gwoli ścisłości Turcy nie uznali wyłącznie rozbioru rosyjskiego, co było odpowiedzią na napięte stosunki między oboma państwami. Prawdą jest jednak, że polska imigracja była zawsze ciepło przyjmowana w Imperium Osmańskim. Współcześni Turcy chętnie wspominają rolę, którą odegrali polscy żołnierze w armii Osmańskiej. Część z nich – w tym generał Józef Bem – przejęło tureckie nazwiska i przeszło na islam.

W czasie II wojny światowej Turcja zachowała neutralność, a polska ambasada mogła działać w niej bez przeszkód, co wywoływało liczne protesty hitlerowskich Niemiec. Polscy uchodźcy mogli wówczas liczyć na życzliwe przyjęcie i wsparcie, w związku z czym Turcja stała się dla naszych rodaków krajem tranzytowym. Po zakończeniu wojny Turcy uznali oba rządy – zarówno Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, jak i Rząd Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie.

Po zakończeniu II wojny światowej wielu tureckich inżynierów przyjechało do Polski, by pomóc w odbudowie kraju. Nie wszyscy wrócili do swojej ojczyzny – część z nich pozostała, przyjmując obywatelstwo polskie dla cudzoziemca. Małżeństwa polsko-tureckie często dawały początek rodzinom, których członkowie do dziś czują się związani z oboma narodami. Obecnie ślub z Turkiem w Polsce również nie jest odosobnionym przypadkiem – nawiązywaniu międzynarodowych relacji sprzyja globalizacja i częste podróże Polaków.

Turcy w Polsce są silnie zintegrowani ze społeczeństwem polskim, jednak pozostają też wierni swoim tradycjom. Zazwyczaj są wyznawcami islamu i kultywują związane z nim zwyczaje religijne oraz rodzinne, choć w praktyce stopień ich przestrzegania bywa zróżnicowany. W wielu przypadkach tradycje te są łączone z polskimi obyczajami, co sprzyja wzajemnemu zrozumieniu i budowaniu relacji opartych na dialogu kulturowym. Dotyczy to zarówno codziennego życia, jak i ważnych wydarzeń rodzinnych, takich jak śluby, narodziny dzieci czy święta.

Pobyt i zatrudnienie Turka w Polsce jest objęty specjalnymi regulacjami. Uprawnienia te wynikają z decyzji nr 1/80 Rady Stowarzyszenia Turcja–EWG z dnia 19 września 1980 r., przyjętej w celu pogłębiania współpracy stowarzyszeniowej. Rada ta została utworzona na mocy Układu stowarzyszeniowego pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Turcją, podpisanego w Ankarze 12 września 1963 r. Na podstawie wskazanych przepisów obywatel Turcji nabywa następujące uprawnienia:

• po roku legalnej pracy w Polsce przysługuje mu prawo do przedłużenia pozwolenia na pracę u tego samego pracodawcy, pod warunkiem dalszego istnienia danego stanowiska,
• po trzech latach nieprzerwanego, legalnego zatrudnienia – z uwzględnieniem pierwszeństwa obywateli polskich – może podjąć pracę w tym samym zawodzie u innego pracodawcy,
• po czterech latach legalnej pracy na terytorium RP uzyskuje możliwość wykonywania pracy bez konieczności posiadania zezwolenia.

Szczególne regulacje obejmują również członków rodzin obywateli Turcji:

• członek rodziny, który uzyskał zgodę na pobyt Turka w Polsce w ramach procedury łączenia rodzin, nabywa prawo do podjęcia pracy po pięciu latach legalnego pobytu,
• dzieci obywatela Turcji, które ukończyły w Polsce kształcenie zawodowe, mogą podjąć pracę po trzech latach legalnego zatrudnienia jednego z rodziców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Ślub z Turkiem w Polsce oraz rozpoczęcie pracy na terytorium RP często rodzą plany, by stać się na stałe częścią społeczeństwa polskiego. Jak to wygląda od strony formalnej? Obcokrajowcy mogą starać się o nadanie obywatelstwa RP lub uznanie za obywatela polskiego. Pierwsza z dróg jest wyjątkową procedurą, a decyzja zależy wyłącznie od Prezydenta RP. Duże znaczenie ma tu prawidłowe sformułowanie wniosku. Podobnie jest w przypadku nadania obywatelstwa, które wymaga spełnienia konkretnych wymogów i zgromadzenia wielu dokumentów. Na szczęście nie musisz pozostawać z tym sam – kompleksowa obsługa cudzoziemców to nasza specjalność. Pomożemy Ci przygotować wniosek, a w razie potrzeby wskażemy dalsze kroki w przypadku decyzji odmownej. Zapewniamy także pełnomocnictwo do reprezentowania cudzoziemca dla osób, które nie chcą zajmować się tym samodzielnie.

Przeczytaj też: Polskie pochodzenie a ubieganie się o obywatelstwo RP.

Stosunki polsko-tureckie mają długą i wielowymiarową historię, która na przestrzeni wieków ewoluowała od rywalizacji militarnej do współpracy i wzajemnego wsparcia. Dziś relacje te znajdują odzwierciedlenie nie tylko na poziomie politycznym czy gospodarczym, lecz także w codziennym życiu społecznym – w postaci zintegrowanej diaspory tureckiej w Polsce, małżeństw mieszanych oraz aktywnej obecności Turków na polskim rynku pracy. Obowiązujące regulacje sprawiają, że pobyt i zatrudnienie Turka w Polsce jest atrakcyjny dla wielu obcokrajowców, a jasno określone ścieżki legalizacji pobytu oraz nabycia obywatelstwa RP umożliwiają długofalowe planowanie życia w Polsce. W efekcie współczesne relacje polsko-tureckie opierają się na partnerstwie, wzajemnym szacunku oraz realnych powiązaniach międzyludzkich, które skutecznie łączą oba narody.

Jeśli interesuje Cię i legalizacja pobytu pracy, zgłoś się do nas – nasza kancelaria udzieli Ci kompleksowego wsparcia.